Stłuszczenie wątroby to częsty problem wśród pacjentów z chorobą otyłościową. Sprawdź, czy operacja bariatryczna wpływa na leczenie stłuszczenia wątroby i o czym warto pamiętać przed zabiegiem.
Stłuszczenie wątroby – podstawowe informacje
Stłuszczenie wątroby, a dokładnie niealkoholowa choroba stłuszczeniowa wątroby związana z zaburzeniami metabolicznymi, to poważny problem zdrowotny, który przez długi czas nie daje żadnych objawów, ale jest niebezpieczny dla zdrowia. Zwiększa ryzyko zwłóknienia i marskości wątroby, a w skrajnych przypadkach prowadzi do jej niewydolności.
Stłuszczenie wątroby jest ściśle związane z chorobą otyłościową, cukrzycą typu 2 oraz zespołem metabolicznym. Na jej rozwój wpływają głównie czynniki środowiskowe i codzienne nawyki dotyczące diety i aktywności fizycznej. Szacuje się, że problem dotyczy około 25% społeczeństwa, ponad połowy osób chorujących na otyłość i nawet 95% pacjentów z otyłością olbrzymią (https://www.mp.pl/pacjent/gastrologia/choroby/watroba/288646,niealkoholowa-stluszczeniowa-choroba-watroby-stluszczenie-watroby-nafld-mafld).
W diagnostyce niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby wykonuje się:
- badania laboratoryjne krwi, w tym oznaczenie aktywności aminfotransferaz ALT i AST (próby wątrobowe);
- badania obrazowe, m.in. USG wątroby, rezonans magnetyczny jamy brzusznej;
- ocenę włóknienia wątroby za pomocą badań, takich jak elastografia ultrasonograficzna lub rezonans magnetyczny.
Warto też odróżnić niealkoholowe stłuszczenie wątroby od alkoholowego stłuszczenia wątroby, spowodowanego długotrwałą, nadmierną konsumpcją alkoholu, a nie zaburzeniem zdrowia metabolicznego. Podstawową metodą leczenia niealkoholowego stłuszczenia wątroby są zmiany w stylu życia, w tym redukcja masy ciała. Operacje bariatryczne stanowią skuteczną metodę leczenia choroby otyłościowej i jej powikłań, a tym samym mogą być skuteczne w leczeniu stłuszczenia wątroby.
Operacja bariatryczna a stłuszczenie wątroby
Operacja bariatryczna pozwala nie tylko na redukcję nadmiernych kilogramów. Jest to metoda, która umożliwia skuteczne leczenie wielu problemów metabolicznych o negatywnym wpływie na zdrowie oraz jakość i długość życia pacjentów. Stłuszczenie wątroby, mimo że nie boli, jest poważnym problemem zdrowotnym, a operacja bariatryczna daje możliwości jej wyleczenia.
Pamiętaj jednak, że samo stłuszczenie wątroby nie jest wskazaniem do zabiegu bariatrycznego. Mimo że istnieje ścisły związek między otyłością a stłuszczeniem wątroby, zdarza się, że problem występuje u osób z prawidłową masą ciała. Operację bariatryczną rozważa się wyłącznie w przypadku nadwagi lub otyłości powikłanej chorobą stłuszczeniową wątroby.
Jak operacja bariatryczna wpływa na stłuszczenie wątroby?
Operacja bariatryczna może mieć istotny wpływ na poprawę funkcjonowania wątroby, szczególnie w przypadkach stłuszczenia.
- U wielu pacjentów poprawa parametrów wątrobowych w przypadku stłuszczenia pojawia się już przy redukcji masy ciała o 10%. Operacje bariatryczne pozwalają na utratę nawet 40% wyjściowej masy ciała, co sprawia, że są skutecznie w zmniejszeniu otłuszczenia komórek wątroby.
- Insulinooporność, która jest częstym problemem u osób z chorobą otyłościową, może sprzyjać gromadzeniu się tłuszczu w wątrobie. Po operacji bariatrycznej dochodzi do poprawy wrażliwości tkanek na insulinę.
- Spadek masy ciała i zmiany metaboliczne po operacji bariatrycznej prowadzą do obniżenia stanu zapalnego i poziomu prozapalnych cytokin, co zmniejsza zapalenie w komórkach wątroby.
Czy operacja bariatryczna jest bezpieczna dla pacjentów ze stłuszczeniem wątroby?
Operacja bariatryczna u pacjentów z zaawansowanym stłuszczeniem wątroby może stanowić spore wyzwanie chirurgiczne. Mimo to nowoczesna chirurgia bariatryczna, wykonywana techniką laparoskopową, jest bezpieczna, a ryzyko powikłań pozostaje niskie w stosunku do korzyści.
- Osoby ze stłuszczeniem wątroby zakwalifikowane do leczenia bariatrycznego powinny jednak wprowadzić zmiany w diecie, aktywności fizycznej i stylu życia. Redukcja nawet kilku kilogramów może zmniejszyć stłuszczenie i objętość wątroby, ułatwić skuteczne i bezpieczne przeprowadzenie zabiegu i pozytywnie wpłynąć na rekonwalescencję po zabiegu.
- Co ważne, stłuszczenie wątroby nie stanowi przeciwwskazania do zabiegu. Wręcz przeciwnie, redukcja masy ciała stanowi podstawową metodę leczenia.
Co mówią na ten temat badania naukowe? W badaniu „Wpływ operacji bariatrycznych na przebieg niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby”, przeprowadzonym w 2018 r. przez Major P. i wsp. (https://ppch.pl/article/96003/pl), wykazano, że:
- w ciągu 12 miesięcy po operacji u wszystkich pacjentów zaobserwowano remisję stłuszczenia wątroby;
- uszkodzenie wątroby, ocenione przy użyciu ultrasonografii, zmniejszyło się ze średnio 1,85 pkt w skali Sherifa Saadeha przed zabiegiem do 0,15 pkt po 12 miesiącach. Skala ta jest wykorzystywana w badaniach naukowych do rozpoznania i oceny postępów leczenia choroby stłuszczeniowej wątroby;
- poziomy enzymów wątrobowych ALT i AST zmniejszyły się. W przypadku ALT zaobserwowano spadek z 64,5 (U/l) do 27,95 (U/l), a w przypadku AST z 54,4 (U/l) do 27,2 (U/l).
Operacja bariatryczna a stłuszczenie wątroby – o czym pamiętać?
Jeśli masz zdiagnozowane stłuszczenie wątroby i kwalifikujesz się do chirurgii bariatrycznej traktuj ten zabieg jako szansę nie tylko na utratę kilogramów, ale przede wszystkim na ochronę jednego ze swoich najważniejszych organów przed marskością i niewydolnością. Długofalowy sukces wymaga jednak ciągłego przestrzegania diety i regularnej suplementacji, aby zapewnić, że wątroba pozostanie zdrowa i wolna od stłuszczenia. Koniecznie zajrzyj do naszych artykułów, z których dowiesz się, jak utrzymać efekty operacji bariatrycznej:
Operacja bariatryczna a stłuszczenie wątroby – podsumowanie
Podstawową metodą leczenia choroby stłuszczeniowej wątroby jest redukcja masy ciała. U osób z chorobą otyłością, które zostały zakwalifikowane do operacji bariatrycznej, zabieg przyczynia się do znacznej poprawy parametrów wątrobowych. Wpływ operacji na funkcjonowanie wątroby jest bardzo złożony i obejmuje nie tylko redukcję nadmiernych kilogramów, ale też poprawę wrażliwości komórek na insulinę i redukcję stanu zapalnego.
Źródła:
- Major P. Wpływ operacji bariatrycznych na przebieg niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby, https://ppch.pl/article/96003/pl [dostęp: 21.22.2025]
- Geerts A. Bariatric surgery for non-alcoholic fatty liver disease: Indications and post-operative management, https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10029945/ [dostęp: 21.22.2025]
- Verrastro O. Bariatric–metabolic surgery versus lifestyle intervention plus best medical care in non-alcoholic steatohepatitis (BRAVES): a multicentre, open-label, randomised trial, https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(23)00634-7/fulltext [dostęp: 21.22.2025]
